Kansızlık

Kadınlarda kansızlığın görülme oranlarının erkeklere oranla 5-10 kat daha fazla olmasının nedenleri; kadında demir depolarının az olması, aylık kayıplar, doğum esnasında bebeğe demir verilmesi, doğum ve hamilelik dönemindeki kayıplar gibi faktörlerin varlığıyla açıklanabilir.
Üreme çağındaki kadınların önemli bir kısmında demir eksikliğine bağlı olarak rastlanan kansızlık türü, çoğu durumda aşırı adet kanamasına bağlı olarak meydana gelen bir durum olmakla birlikte önlenmesi ve tedavisi en kolay olan kansızlık durumudur.

Kansızlık Nedir?
Kan temel olarak 2 bölümden oluşur. Birinci bölüm şekilli elemanlar denilen akyuvar, alyuvar gibi hücreler, ikinci kısım ise bu şekilli elemanları taşıyan sıvı yani plazmadır. Alyuvarların plazmaya yüzdesine hematokrit adı verilir. Normalde hematokrit %38-45 arasındadır. Yani kanın %38-45i şekilli elemanlar geri kalanı ise plazma tarafından oluşturulmaktadır. Alyuvarlar kanda oksijen taşırlar ve belirli bir düzende çalışabilmelerini sürdürebilmek için düzenli olarak üretilmeleri, gerekli sayıya ulaşmaları gerekmektedir. Yaşlanan hücreler dalak tarafından devre dışı bırakılırken kemik iliğinde yapılan yeni hücreler kana verilir. Alyuvarların oksijen taşıyabilmeleri için hücrelerin içinde hemoglobin bulunur. Demir, hemoglobinin ana yapısında bulunan bir elementtir. Doğada metal olarak bulunan bu element vücutta üretilemediğinden besinlerle dışardan alınması zorunludur.

Besinlerle alınan demir sindirim sisteminden kana geçtiğinde bazı taşıyıcılar tarafından alınarak alyuvarların üretildiği kemik iliğine taşınır. İhtiyaç fazlası çeşitli organlarda depolanır. Günlük ihtiyacın besinlerle karşılanamadığı durumlarda bu depolardan faydalanılır.
Günlük alım yetersiz olduğunda veya ihtiyaç fazlasında depoların tükenmesiyle alyuvarlar üretimi aksamaya başlar. Eğer kişi diet ya da ilaçlar ile yeteri kadar demir almıyor ise kansızlık ortaya çıkar.

Üretimin aksamasıyla hissedilen alyuvar eksikliği ilk başlarda vücudun aldığı çeşitli önlemlerle hissedilmeden giderilmeye çalışılır. Önlemler de yetersiz kaldığında 'kansızlık' yani demir eksikliğinden kaynaklanan anemi; alyuvar üretiminin yetersiz kalmasıyla vücutta çeşitli belirtiler vermeye başlar.

Belirtiler
Pekçok kişi anemik olduğunun farkında değildir. Anemi yavaş yavaş geliştiğinde vücut bu duruma tolerans geliştirir. Anemi sıklıkla yapılan rutin incelemeler sırasında farkedilir. En sık karşılaşılan belirtiler :

Halsizlik, çabuk yorulma
(Her ne kadar kalp ve akciğerler dokunun ihtiyacını karşılamak için normalden fazla yorulsalar da vücudun oksijen ihtiyacını karşılamak için yetersiz kalmaktadırlar. Bu durum halsizlik, güçsüzlük gibi belirtilere neden olur.)
Soluk görünüm
(Cilde sağlıklı rengini veren cilt altında bulunan kılcal damarlardır. Kansızlık durumunda cilt rengi kansızlığın şiddetine bağlı olarak solgunlaşır.)

Çarpıntı
(Kanın hacmi azaldığı için kalp organlara yeterli miktarda kan dağıtımı yapabilmek için daha çok çalışmaya başlar. Nabız artar, kalp bu aşırı aktivite yüzünden yorulmaktadır ve düzensiz atarak çarpıntılara neden olabilir.)
Merdiven çıkma, yürüyüş gibi aktivitelerde hemen yorulma ve nefes nefese kalma, nefes darlığı
(Kalbin yaptığı fazla devirle birlikte gereğinden fazla çalışmaya başlayan akciğerler nefes darlığına sebep olabilir.)
Başdönmesi, baygınlık
Başağrısı
Tırnak diplerinin soluklaşması
Sarılık (nadir)
Karın ağrısı (nadir)
Vücut ısısının kontrolünde kanın işlevleri son derece önemlidir. Kanı az olan kişiler bu nedenle daha çok üşürler.

Bu belirtilerin büyük bir kısmının hamileliğin erken döneminde de normalde görülebilen yakınmalar olduğu gözden kaçırılmamalıdır.

Tanı
Demir eksikliğine bağlı kansızlığın tanısı kolaydır. Kan sayımında hemoglobin ve hematokrit değerlerinin normalin altına inmiş olması ve alyuvarların ortalama büyüklüklerinin azalmış olması demir eksikliği anemisi tanısı için yeterlidir:

Tedavi
Kansızlık kalbin gereksiz yere çalışmasına ve dokuların oksijen ihtiyacının tam olarak karşılanamamasına neden olan bir durum olduğundan mutlaka tedavi edilmesi gereken bir durumdur.

Demir eksikliğine bağlı kansızlığın tedavisinde tedavi demir kaybını durdurmayı amaçlar. Özellikle üreme çağındaki kadınlarda birçok sebebe bağlı olarak yaşanabilen yoğun adet kanamaları tedavi edildiğinde kansızlık kısa zamanda düzelecektir. Adet kanamalarının azaltılmasına ek olarak boşalan demir depolarının yeniden yeterli seviyelere ulaşması için ağızdan alınan tablet veya şuruplar, bazı durumlarda enjeksiyon yoluyla yapılan demir takviyesi kansızlığın giderilmesini daha da hızlandırır.

Önlem
Demir içeriği yüksek olan besinlerin düzenli olarak tüketilmesi (koyu yapraklı sebzeler)
Yeterli miktarda folik asit içeren besinlerin tüketilmesi
Yeterli miktarda C vitamini alınması (C vitamini demirin bağırsaklardan daha kolay emilmesini sağlar)
Çay, demir emilmesini engelleyen maddeler içerdiğinden genel olarak çok çay içme alışkanlığından vaz geçilmesi

Kaynak:Evylady

Beslenme ve Yaşam Haberleri

Tarihten geelen lezzet Etrüsk çorbası ,Zuppa Etrusca

Alessandro Negrini, Milano'daki Il Luogo di Aimo e Nadia restoranında olduklarını belirterek İtalya'nın ve restoranlarının simge yemeği haline gelen Zuppa Etruscayı tanıtıyor. Youtube video

Probiyotik yoğurt hurmalı ve chialı gerçekten doğal mı?

İlk bakışta şekersiz olması ve meyveden tatlısı gelmesi çok güzel.Yoğurt yemekte insanı rahatlatıyor fakat amerikada çıkan real food akımına göre değerlendirdiğimizde öyle değil. Yapay zeka whole

Tuzlu kahve مترجم للعربية kahve davet masası müthiş

Çok sevilen youtube da ilgilyle takip edilen Tuzlu kahve dizisinde büyük bir masa ve finger food yani tek lokmalık ikramlıklar göze çarpıyor. Boğazda yalıda tam bir zengin ev daveti veriliyor. İk

Börek içlerinde kıymalı ,peynirli ve lorlu gibi çeşit tarifleri

Peynirli olmazsa olmaz böreği 200 gram peynirimizi alalım.Yarım yağlı olması diyet açısından iyi olabilir.Pınar gibi markaların çıkardığı proteinli peynirlerde süzme peynir gibi tercih edilebilir.Be

Aerocano starbucks larda kahve gününe özel satışta

Americano nun sulu tadı yerine ipek gibi kıvamıyla yeni kahveniz starbuckslarda Aerocano içilecek. İçinde katkı şurup yok tadı enfes. Aerocano, Caramel Aerocano'nun yanında Starbucks'ın ana menüsü

Mcdonaldslarda özel menüler

Mcdonalds yıllardır sattığı hamburgerlerin yanı sıra çocuklar için çıkardığı özel kutulu seri menüler de çok dikkat çekiyor. Mcdonaldsda doğum günleride tabiki yapılabilir. McDonald's'ın 5 Ka

Tuğba kuruyemiş de yeni lezzet Hurmin

Tuğba kuruyemiş yeni lezzetleri ile sofralarımıza ,çay saatlerimize misafir oluyor. Yeni çıkardığı ürün ise kuru incirli ve dolgulu olarak dikkat çekiyor.Hurmada bulunan bu lezzette fındık ,fıstık

Beyaz Et Sektöründe Büyük Operasyon

Türkiye'nin beyaz et sektöründe faaliyet gösteren şirketlerine yönelik yürütülen soruşturma kapsamında önemli bir gelişme yaşandı. Yetkili makamlar tarafından yapılan açıklamaya göre, serbest rekabet

Sınavdan Önce Nasıl Kahvaltı Edilmeli?

Sınav günü öğrencilerin başarısını etkileyen önemli unsurlardan biri de doğru beslenmedir. Özellikle sabah yapılan sınavlarda kahvaltı yapmak, dikkat ve odaklanma seviyesinin korunmasına yardımcı olur

LGS Öğrencilerine Beslenme Paketi Dağıtılacak

Millî Eğitim Bakanlığı (MEB), 2026 yılında gerçekleştirilecek Liselere Geçiş Sistemi (LGS) kapsamındaki merkezî sınavda önemli bir uygulamayı hayata geçiriyor. Bu yıl ilk kez sınavın sözel ve sayısal