Kilomuz Tamamen Bizim Kontrolümüzde mi?

Bilim adamlarının uzun süredir kilomuzun sadece yediklerimizle veya egzersizle ilgili olmadığı konusunda kuşkuları vardı. Genlerin de etkisi olabileceğini düşündüler ve araştırmalarını bu alanda yoğunlaştırdılar. Genlerin kilo üzerindeki etkisini araştırmak için de tek yumurta ikizilerini kullandılar. Ve evlat edinilmiş, ayrı yerlerde büyümüş, ayrı beslenme şekillerine sahip tek yumurta ikizlerinin hemen hemen aynı kiloda oldukları, kilo ve vücut şekillerinin kendilerini evlat edinen kişilerden çok biyolojik anne ve babalarına benzediğini saptadılar.

Örnek: Amerikalı tek yumurta ikizleri Debbie ve Sharon ... Doğar doğmaz evlatlık veriliyorlar. Debbie, New Jersey'li Musevi bir ailede büyüyor. Sağlığına son derece düşkün, balık dışında et yemiyor, düzenli spor yapıyor. Sharon ise Kentucky'li Katolik bir ailede büyüyor, yiyip içtiklerine çok dikkat etmiyor, yağlı yiyecekleri ve eti seviyor, özelliklede domuz etini... Birbirlerini ilk kez 45 yaşındayken görüyorlar. Aralarındaki kilo farkı ne kadar dersiniz? Sadece 2 kg!

Araştırmacılar ikizler arasında da farklılıklar buldular. Bir grup tek yumurta ikizi ele alındı. Tüm ikizlere her gün eşit miktarda yiyecek verildi. Sonuçta her ikizin farklı oranda kilo aldığı görüldü.

Biraz gerilere gidelim; 1950'lerde Amerika Maine'deki Jackson laboratuvarı'nda deneyler için beslenen farelerden birinin aşırı yediği ve şişman olduğu saptanıyor. Bilim adamları bu şişman fareyi zayıf akrabalarıyla karşılaştırıp aşırı yeme nedenini bulmaya çalışıyorlar. Ve , sonunda buluyorlar! Zayıf farelerin kanında bulunan, ama şişman farenin kanında eksik olan bir hormon bu. Bu hormona"leptin"adını veriyorlar. Şişman fareye eksik olan bu hormonu vermeye başlıyorlar. 2 hafta sonra ağırlığının %30'unu , 4 hafta sonunda da %40'ını kaybediyor.

Kimyasal bir maddenin bir fareyi incelttiğinin duyulması büyük ilgi çekiyor. Acaba bu hormon insanlarda da yaralı olabilir mi? Yanıt İngiltere'den geliyor. Leptinin bulunmasından sonra Cambridge'deki Addenbrookes Hastanesine şişmanlık nedeniyle baş vurmuş iki çocuğun kanı yeniden incelenmeye alınıyor. Bu iki çocukta tüm laboratuvar bulguları normal olmasına rağmen doğduklarından beri şişmanlar. Ve inceleme sonucu ikisindede leptin eksikliği saptanıyor. Bu çocuklara leptin verildiğinde kilo kaybetmeye başlıyorlar. Böylece leptinin insanlar üzerindeki etkiside belirlenmiş oluyor.

Bu"sonunda şişmanlığa çare bulundu" diye büyük heyecan yaratıyor. Ancak bu heyecan çok kısa sürüyor. Yıllarca birçok kan örneğini incelemelerine rağmen Cambridge'deki bilim adamları sadece 3 leptin eksikliği daha kaydediyor. Yani leptin eksikliği çok çok nadir. Araştırmacılar bunun üzerine leptinin açlık duygusunu yok eden tek hormon olmadığı, iştahı kontrol eden mekanizmanın tetikçisi olduğu ama bu mekanizmada birçok kimyasal maddenin yer aldığı savını ortaya koyuyorlar. Ve bu sav onları"melanokortin"adlı bir başka kimyasal maddeyi bulmaya itiyor. Birçok şişman çocukta bu maddenin eksik olduğu saptanıyor. Leptin eksikliğinden çok daha sık görülüyor. Ama leptin ve melanokortin buz dağının yalnızca görünen kısmı. İştahı etkileyen başka bazı kimyasal maddelerde saptanmış durumda. Bilim adamları hala araştırıyorlar.

Tüm bu araştırmalar şişmanlığın sadece aşırı yemekle ilgili olmadığı,genlerin de rolü olduğunu doruluyor. Her birimizde iştah mekanizması bir çok gen tarafından kontrol ediliyor. Bu genlerdeki en küçük değişiklik iştahımızın az veya çok olmasına yol açabiliyor. Kilo ve vücut şeklimizde yine genlerimizin büyük rolü var. Şişman anne-babaların genelde şişman çocukları oluyor. Anne-babanızın 20'li yaşlardaki fotograflarıyla,40-50 yaşlarındaki fotoğraflarını yan yana koyun. Aradaki fark sizin için bir gösterge olabilir. Eğer arada büyük fark varsa genetik olarak kilo almaya yatkın olabilirsiniz. Bundan çıkarılacak sonuç anne-babanız kilolu ise daha dikkatli olmanız gerektiği...

Şişmanlık ilacına gelince... Bilim adamları uzun bir yolun başında olduklarını, yarın bir ilaç bulunsa bile insanlar üzerindeki tüm etkilerinin saptanabilmesi için 10-20 yıllık bir süreye ihtiyaçları olduğunu belirtiyorlar.

Şimdilik ilaç olmadığına göre tek yol doğru beslenmek ve egzersiz yapmak!

Kaynak:Kadınsağlığı

Beslenme ve Yaşam Haberleri

Beyaz Et Sektöründe Büyük Operasyon

Türkiye'nin beyaz et sektöründe faaliyet gösteren şirketlerine yönelik yürütülen soruşturma kapsamında önemli bir gelişme yaşandı. Yetkili makamlar tarafından yapılan açıklamaya göre, serbest rekabet

Sınavdan Önce Nasıl Kahvaltı Edilmeli?

Sınav günü öğrencilerin başarısını etkileyen önemli unsurlardan biri de doğru beslenmedir. Özellikle sabah yapılan sınavlarda kahvaltı yapmak, dikkat ve odaklanma seviyesinin korunmasına yardımcı olur

LGS Öğrencilerine Beslenme Paketi Dağıtılacak

Millî Eğitim Bakanlığı (MEB), 2026 yılında gerçekleştirilecek Liselere Geçiş Sistemi (LGS) kapsamındaki merkezî sınavda önemli bir uygulamayı hayata geçiriyor. Bu yıl ilk kez sınavın sözel ve sayısal

Eskişehir Kahve Festivali Festivali

Eskişehir Kahve Festivali 2026, kahve tutkunlarını, yerel markaları, baristaları ve müzikseverleri bir araya getiren keyifli etkinliklerden biri olarak 5–6–7 Haziran 2026 tarihlerinde düzenlenecek. Es

Uluslararası Çanakkale Gastronomi Festivali 2026

Çanakkale, 2026 yılında gastronomi tutkunlarını yeniden önemli bir lezzet buluşmasında ağırlamaya hazırlanıyor. 4. Uluslararası Çanakkale Gastronomi Festivali, 6–7 Haziran 2026 tarihlerinde Çanakkale’

Salmonelle Almanyada Bir Üründe Daha Bulundu

Hazır Ürünlerde Salmonella Tehlikesi Nedir? Salmonella, gıda yoluyla bulaşabilen ve sindirim sistemi enfeksiyonlarına neden olabilen bir bakteri türüdür. Genellikle çiğ tavuk, yumurta

Reeva tavuk aromalı hazır noodle ürününün de ki tehlike

Yetkililer, geri çağrılan partiye ait ürünlerin tüketilmemesini ve satın alınan markete iade edilmesini tavsiye ediyor. Ürünü tüketen ve mide bulantısı, kusma, ishal, karın ağrısı veya ateş gibi

Yiğit çay Karadenizin eşşsiz lezzeti

Yiğit Çay: Geleneksel Çay Lezzetini Modern Sofralara Taşıyan Marka Türkiye’de çay, yalnızca bir içecek değil; günlük yaşamın, sohbetlerin ve misafirperverliğin en önemli parçalarından

Kahve Etkinlikleri Neden Bu Kadar Popüler?

Son yıllarda kahve, yalnızca günlük tüketilen bir içecek olmaktan çıkarak sosyal bir deneyime dönüştü. Özellikle üçüncü nesil kahveciler, özel çekirdekler, filtre kahve demleme teknikleri, cold b

Carbone Newyork Dubai London Miami

Carbone New York: Klasik İtalyan-Amerikan Mutfağının Sinematik Hali Carbone, New York’un en ikonik İtalyan-Amerikan restoranlarından biri olarak gastronomi dünyasında özel bir yere sa