Kolestrolü Düşürüyor, Kalbi Koruyor

Vitaminler, proteinler ve minerallerin beslenme düzenimiz içinde önemli bir yeri olduğunu ve sağlığımıza olumlu etkilerini artık hepimiz biliyoruz. Ancak beslenmemizde en az bunlar kadar önemli bir yer tutan diğer bir şey de diyet posası. Barsak kanserinden diabete, kalp-damar hastalıklarından şişmanlığa kadar birçok hastalığın tedavisi için diyet posası çok önemli.

Bitkisel besinlerde genelde hücre duvarının yapısında bulunan ve vücut tarafından sindirilemeyen karbonhidratlara diyet posası denir. Diyet posası barsak ve rektum kanseri, kalp damar hastalıkları, diabet (şeker hastalığı), diyare (ishal) ve konstipasyon (kabızlık) gibi birçok ciddi hastalığın korunma ve tedavi aşamasında etkin rol oynar. En önemli özelliği su tutucu olmasıdır.
POSA YÖNÜNDEN ZENGİN BESİNLER

KURUBAKLAGİLLER: En iyi diyet posası kaynaklarıdır. Nohut, mercimek, kurufasulye, barbunya, börülce, bakla

TAHIL ÜRÜNLERİ: Kepekli ekmekler (kepeğin %90ı posadır), kepekli krakerler, mısır gevreği gibi kahvaltılık tahıllar, bulgur, çavdar, yulaf, arpa, kahverengi (kabuklu) pirinç

MEYVE VE SEBZELER: Elma, armut, çilek, turunçgiller (portakal, mandalina vb.), incir, kayısı, erik, kuru meyveler, muz, lahana, havuç, brokoli, bezelye, taze fasulye, patates, kabak, patlıcan, bamya, ıspanak vb. yeşil sebzeler

ÇEREZLER: Fındık, fıstık, badem, leblebi, çekirdekler ve patlamış mısır

Bol posalı besinler tüketerek zayıflayabilir miyiz?

Posalı besinler geniş hacimli ancak enerji yoğunluğu düşük besinlerdir. Hem doyurucu hem de göz doldurucu yiyeceklerdir. Diyet posası suda çözünme durumuna göre çözünür posa ve çözünmez posa olarak iki grupta toplanır. Kepekte ve kurubaklagillerde bulunan selüloz, hemiselüloz ve lignin gibi maddeler çözünmez posayı oluşturur. Çözünmez posanın su tutma özelliği daha fazladır. Elma, muz, ayva ve havuç gibi besinlerde bulunan pektin ve sakızımsı maddeler ise çözünür posayı oluşturur.

Besinlerin posa içeriği özellikle de çözünür posa içeriği midenin boşalma hızına etki eder. Çözünür posa midede su ile birleşerek jölemsi bir yapı oluşturur ve mideden gıdanın geçişini yavaşlatır. Bu da beraberinde uzun süreli bir tokluk hissi getirir. Çabuk acıkılmadığı için gün içerisinde daha az yemek yenir ve daha az enerji alınır. Posa bu özelliklerinden ötürü fazla kiloların tedavisinde ve ideal kilonun devamında vazgeçilmezdir. Zayıflama hap ve içeceklerinin bir çoğu posa içermekte ve zayıflatıcı etkisi bu özellikten kaynaklanmaktadır.

Barsak kanserine karşı en güçlü silah

Diyet posasının en önemli ve yararlı etkisi kalın barsaklar üzerinedir. Besinlerin sindirimi sonucunda açığa çıkan toksik (zehirli) maddeler, barsak hücrelerine zarar verir ve kanser gibi ciddi tabloların oluşmasına sebep olur. Dışkının barsakta kalış süresi arttıkça risk artar.

Sindirilmeden barsaklara gelen diyet posası, özellikle çözünmez posa grubundakiler su tutucu özelliklerinden ötürü dışkı hacmini arttırır, dışkıyı yumuşatır, barsak hareketlerini arttırır ve sonuçta dışkılama kolaylaşır. Toksik maddelerin barsak hücreleriyle temas süresi kızalır ve zararlı etki en aza indirilmiş olur. Posalı besin tüketimi konstipasyon (kabızlık) oluşumunu engeller ve bu da beraberinde basur riskini azaltmayı getirir. Ayrıca muz, elma gibi besinlerde bulunan çözünür posanın barsakta fermentasyona uğraması sonucu oluşan kısa zincirli yağ asitleri, barsak PHını düşürerek ortamın asitliğini arttırır ve zararlı bakteri aktivitesini azaltır. Çözünür posanın bu etkisi ishal tedavisinde yararlıdır. Yine kısa zincirli yağ aistleri barsak hücrelerinin hızla çoğalmasını sağlayarak barsak dokusunun yenilenmesinde etkili olur. Posanın tüm bu yararlı etkileri barsak ve rektum kanserinden korunmada çok önemli yer tutar.

Kalp sağlığınız için

Posa içeriği yüksek besin tüketen toplumlarda serum kolesterol düzeyinin ve kalp hastalıklarından ölüm oranının düşük olduğunu gösteren çalışma sonuçları bulunmaktadır.

Doymuş yağ kalp-damar hastalığı riskini arttıran en önemli faktörlerdendir. Posadan zengin besinlerin doymuş yağ oranı düşüktür. Bu besinlerin sık tüketimi doymuş yağ alımını azaltır. Bu da kalp sağlığına önemli yarar sağlar.

Posanın kalp sağlığı açısından yararlı bir diğer etkisi de barsaklardan kolesterol emilimini azaltıp kan kolesterol seviyesinin yükselmesini engellemesidir.

Bunun yanında yüksek posalı besinlerin enerji yoğunluğu düşüktür. Bu besinlerin sık tüketimi gerekenden fazla enerji alımına bağlı olarak gelişen şişmanlığın oluşmasını önler. Şişmanlık da kalp-damar hastalıkları için ciddi bir risk faktörüdür.

Posanın tüm bu yararlı etkileri kalp-damar hastalıklarından korunmada önemli basamakları oluşturur.

Şeker hastalarının dostu

Yapılan çalışmalar, gelişmekte olan bazı ülkelerde, geleneksel yüksek posalı diyetin terk edilmesi sonucu şeker hastalığı sıklığının arttığını göstermektedir.

Glisemik indeks bir besinin kan şekerini yükseltme oranı olarak tanımlanmaktadır. Glisemik indeksi yüksek besinler kan şekerini hızla yükseltirler. Bu diabet (şeker) hastalığında istenmeyen bir durumdur. Posalı besinlerin glisemik indeksleri düşüktür ve kan şekerini yavaş yükseltirler.

Posa karbonhidratların emilimini yavaşlatır. Yavaş emilen karbonhidratlar kan şekerini yavaş yükseltir. Posanın bu özelliği kan şekeri kontrolünün devamında çok önemlidir.

Şişmanlık özellikle tip II şeker hastalığına sebep olan önemli bir faktördür. Diyet posasının şişmanlığı önleyici özelliği de şeker hastalığından korunmadaki önemini arttırmaktadır.

Ne kadar posa tüketmeliyiz?

Sağlıklı yetişkin bir bireyin günlük alması gereken posa miktarı ortalama 25-30 gram kadardır. Bu miktar her gün 1-2 porsiyon taze salata, 1-2 porsiyon sebze yemeği, 3 adet meyve, 3-4 porsiyon kepekli makarna, ekmek, bulgur pilavı gibi tahıl ürünleri tüketerek karşılanabilmektedir.

Günlük alınan posa miktarını arttırmak için:

En az haftada iki kere fasulye, nohut vb. kurubaklagil yemekleri tüketilmelidir.
Bol bol meyve ve sebze tüketilmelidir. Meyve ve sebzeler mümkünse bol su ile yıkandıktan sonra kabuklu olarak tüketilmelidir.
Beyaz ekmek ve beyaz makarna yerine kepekli olanlar tercih edilmelidir.
Beyaz pirinç gibi bazı besinlerin saflaştırma işlemi esnasında posa miktarı azalır. Bunun için kabuklu pirinç (esmer pirinç) ya da bulgur tercih edilmelidir.

Beslenme ve Yaşam Haberleri

Almanyada organik meyve ve sebzeler hangi marketlerde?

Almanya'da organik (Bio) sebze ve meyvelere ulaşmak oldukça kolaydır; çünkü ülke dünyanın en gelişmiş organik pazar ağlarından birine sahiptir. Sitenizdeki okuyucular için bu durumu "nereden, nasıl ve

Süper Gıda Yulafın Bin Yıllık İnanılmaz Hikayesi

Yulaf, bugün bir "süper gıda" olarak görülse de tarih boyunca bu kadar şanslı bir bitki olmamıştır. İlginç bir şekilde, yulafın hikayesi "istenmeyen bir ot" olarak başlar. İşte yulafın antik çağlar

Fit köfte :Ekmek yerine yulaf koy

Köfteyi sadece bir protein kaynağı olmaktan çıkarıp, lif oranı yüksek bir "süper gıdaya" dönüştürmek hem sindirim sistemin hem de uzun süre tok kalman için harika bir fikir. İşte köftede lif oranı

Antik Bir Japon Sırrı ile Nasıl Kilo Verilir? (Hara Hachi Bu Metodu)

Diyet yapmanıza ve egzersiz yapmanıza rağmen hala kilo vermekte zorlanıyor musunuz? Başarılı kilo vermenin anahtar sırrını dünyanın öbür ucunda, Japonya'nın Okinawa adasında bulduk. Buna "Hara Hachi B

Modern Zamanın Gençlik İksiri: Paça Çorbası Hakkında Bilmediğiniz 5 Şaşırtıcı Gerçek

Geleneksel mutfağımızın "ağır abisi" paça çorbası, son yıllarda sosyete sofralarından sporcu diyetlerine kadar her yerde karşımıza çıkıyor. Peki, neden herkes bir anda paça çorbası fanatiği oldu? Ceva

Enginar seçiminde bilinmeyenler

Urla Enginarı, sadece bir sebze değil, Türk mutfak kültüründe ve tarımında "Sakız Enginarı" olarak bilinen, coğrafi işaretle tescillenmiş çok özel bir değerdir. Senin de şu an İzmir'de olduğunu düşünü

File Market Sebze Meyveden Ceza

File Market'e yönelik Mart 2026 sonunda ciddi bir idari para cezası uygulandı. Ticaret Bakanlığı ekiplerinin yaptığı denetimler sonucunda, özellikle sebze-meyve reyonundaki fiyat politikaları nedeniyl

Tarım bakanlığının Tağşiş listesinde Eker peynir markası şaşırttı

Tarım ve Orman Bakanlığı'nın 2 Şubat 2026 tarihli güncel "Taklit veya Tağşiş Yapılan Gıdalar" listesiyle ilgili önemli bir gelişme yaşandı. Bakanlığın dün ve bugün medyaya yansıyan güncel raporuna

Bir demlik mutluluk : Gel bir çay içelim mi?

Türkiye’nin Çay Serüveni Türkiye’de sabahın ilk ışıklarından gece yarılarına kadar bitmeyen bir senfoni vardır: İnce belli bardakta kaşığın tıkırtısı. Bizim için çay sadece bir içecek değil, dostlu

Mutfakta Ölçü Sistemleri: Un Ölçülerinin Cup, Gram ve Ons Karşılıkları

Yemek ve özellikle pastacılıkta doğru ölçü kullanımı başarılı bir tarifin en önemli unsurlarından biridir. Farklı ülkelerde farklı ölçü sistemleri kullanıldığı için tariflerde bazen cup (su bardağı),