Çağımızın en büyük vebası plastiktir!

Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Kenan Haspolat, plastik, deterjan ve kimyasallarda bulunan endokrin çevre bozucuların, günümüzde 'veba' olarak nitelendirilebilecek zararlara yol açtığını söyledi.

Prof. Dr. Kenan Haspolat, endokrin çevre bozucular üzerinde yaptığı araştırmayı 'Diyarbakır'da Tarım, Doğa ve Çevre Sempozyumu'nun bugünkü oturumunda açıkladı.

Haspolat, "Endokrin çevre bozucular, endokrin sistemin çalışmasını değiştiriyor. Bu testis yapısında gerileme, sperm sayısında azalmaya, kızlarda ise ters istikamette gelişime yol açıyor. Rahim boyutunda artma ve erken ergenlik ile gebelerde gelişim bozukluğu ile rahim kanserine neden oluyor." diye konuştu.

Endokrin bozucuların birçok organın yanında, özellikle idrar yollarını ve tiroid bezlerini etkilediğini anlatan Haspolat, son on yılda üreme organ anormallikleri, testis kanseri, erkek doğum oranlarında azalma ve meni kalitesinde düşme rapor eden birçok çalışmanın bu kapsamda yer aldığını dile getirdi.

Endokrin bozucu maddelerin, en sık gıdalar yoluyla olduğunu kaydeden Haspolat, "Evlerde ve hastanelerde kullanılan birçok malzemenin içinde bulunmaktadır. Fitalatların özellikle testisi engelledikleri kabul edilmektedir. Bu nedenle fitalatlar, emzik ve oyuncakların içerisinden çıkartılmıştır.

Özellikle rahimiçi yaşamda endokrin bozuculara maruz kalınması, üreme organlarında ciddi ve geri dönüşümü olmayan anormaliklere neden olabilir. Bu dönemde östrojenik ya da antiandrojenik etkili bir endokrin bozucu maddeye maruz kalınması halinde prostat bezinin gelişimi kalıcı olarak bozabilir." diye konuştu.

Endokrin bozucu maddelerin zararlarından korunmak için plastik maddelere sarılı ve plastik kaplarda saklanan ürünlerin, özellikle mikrodalga fırında ısıtılmaması gerektiğini anlatan Haspolat, alınacak önlemleri şöyle sıraladı:

"Plastik şişedeki anne sütü ve mamaların mikrodalga ile temasının engellenmesi. Besinlerin plastik maddelerle örtülmemesi ve plastik maddelerle temasının engellenmesi. Bebeklerin plastik ürünler çiğnemesinin engellenmesi. Çocukların top vb. oyunlardan sonra, olası pestisid vb. maddelerle karşılaşmaları açısından ellerinin yıkanması. Toksik kimyasalla karşılaşma ihtimali olan balıkların haftada üç defadan fazla tüketilmemesi, küçük balıkların tercih edilmesi."

Beslenme ve Yaşam Haberleri

Almanyada organik meyve ve sebzeler hangi marketlerde?

Almanya'da organik (Bio) sebze ve meyvelere ulaşmak oldukça kolaydır; çünkü ülke dünyanın en gelişmiş organik pazar ağlarından birine sahiptir. Sitenizdeki okuyucular için bu durumu "nereden, nasıl ve

Süper Gıda Yulafın Bin Yıllık İnanılmaz Hikayesi

Yulaf, bugün bir "süper gıda" olarak görülse de tarih boyunca bu kadar şanslı bir bitki olmamıştır. İlginç bir şekilde, yulafın hikayesi "istenmeyen bir ot" olarak başlar. İşte yulafın antik çağlar

Fit köfte :Ekmek yerine yulaf koy

Köfteyi sadece bir protein kaynağı olmaktan çıkarıp, lif oranı yüksek bir "süper gıdaya" dönüştürmek hem sindirim sistemin hem de uzun süre tok kalman için harika bir fikir. İşte köftede lif oranı

Antik Bir Japon Sırrı ile Nasıl Kilo Verilir? (Hara Hachi Bu Metodu)

Diyet yapmanıza ve egzersiz yapmanıza rağmen hala kilo vermekte zorlanıyor musunuz? Başarılı kilo vermenin anahtar sırrını dünyanın öbür ucunda, Japonya'nın Okinawa adasında bulduk. Buna "Hara Hachi B

Modern Zamanın Gençlik İksiri: Paça Çorbası Hakkında Bilmediğiniz 5 Şaşırtıcı Gerçek

Geleneksel mutfağımızın "ağır abisi" paça çorbası, son yıllarda sosyete sofralarından sporcu diyetlerine kadar her yerde karşımıza çıkıyor. Peki, neden herkes bir anda paça çorbası fanatiği oldu? Ceva

Enginar seçiminde bilinmeyenler

Urla Enginarı, sadece bir sebze değil, Türk mutfak kültüründe ve tarımında "Sakız Enginarı" olarak bilinen, coğrafi işaretle tescillenmiş çok özel bir değerdir. Senin de şu an İzmir'de olduğunu düşünü

File Market Sebze Meyveden Ceza

File Market'e yönelik Mart 2026 sonunda ciddi bir idari para cezası uygulandı. Ticaret Bakanlığı ekiplerinin yaptığı denetimler sonucunda, özellikle sebze-meyve reyonundaki fiyat politikaları nedeniyl

Tarım bakanlığının Tağşiş listesinde Eker peynir markası şaşırttı

Tarım ve Orman Bakanlığı'nın 2 Şubat 2026 tarihli güncel "Taklit veya Tağşiş Yapılan Gıdalar" listesiyle ilgili önemli bir gelişme yaşandı. Bakanlığın dün ve bugün medyaya yansıyan güncel raporuna

Bir demlik mutluluk : Gel bir çay içelim mi?

Türkiye’nin Çay Serüveni Türkiye’de sabahın ilk ışıklarından gece yarılarına kadar bitmeyen bir senfoni vardır: İnce belli bardakta kaşığın tıkırtısı. Bizim için çay sadece bir içecek değil, dostlu

Mutfakta Ölçü Sistemleri: Un Ölçülerinin Cup, Gram ve Ons Karşılıkları

Yemek ve özellikle pastacılıkta doğru ölçü kullanımı başarılı bir tarifin en önemli unsurlarından biridir. Farklı ülkelerde farklı ölçü sistemleri kullanıldığı için tariflerde bazen cup (su bardağı),